Is pangasius gezond? Voedingswaarden, voordelen en aandachtspunten

---

Zeewolffilet

Pangasius is een van de meest gekweekte vissoorten ter wereld. Je vindt hem in bijna elke supermarktvriezer, verwerkt in visburgers, of verstopt in kibbeling onder een andere naam op het etiket. Bij The Fishlovers staat de vis niet in het assortiment, en dat levert regelmatig vragen op.

Ik krijg die vraag geregeld van klanten: is pangasius nu eigenlijk gezond, en waarom verkopen wij hem zelf niet? Vaak komt de vraag naast een vergelijking met vis die we wel voeren, zoals kabeljauw of tong.

Het antwoord zit in twee delen. Aan de ene kant is er de voedingswaarde van pangasius zelf, die op zich weinig mis mee is. Aan de andere kant is er de herkomst, en daar wordt het voor ons als familiebedrijf lastiger om een eerlijk verhaal te vertellen.

• Pangasius is qua voedingswaarde vergelijkbaar met andere magere witvis, maar levert veel minder omega-3 dan vette vis zoals zalm of makreel.
• De kweekomstandigheden in de Mekongdelta lopen sterk uiteen per bedrijf, en zonder ASC-keurmerk is dat verschil voor kopers niet te controleren.
• The Fishlovers voert bewust geen pangasius omdat de herkomst te vaak niet voldoende te verantwoorden is volgens onze eigen norm.
• Koolvisfilet en kabeljauwfilet geven dezelfde milde, neutrale smaak als pangasius, maar dan dagvers en met een navolgbare herkomst.
• Een ASC-keurmerk bij kweekvis en een MSC-keurmerk bij wildvangst zijn de concrete signalen om op te letten, niet een blind vertrouwen op het etiket.

Is pangasius gezond om te eten?

Pangasius is een magere zoetwatervis uit kweek, met weinig vet en een stevige hoeveelheid eiwit per portie, ongeveer in lijn met andere witvis zoals kabeljauw of koolvis. Dat maakt de vis op zich een prima eiwitbron voor wie let op vetgehalte.

Waar pangasius wel achterblijft, is het gehalte omega-3 vetzuren. Omdat het een magere vissoort is, bevat de vis van nature veel minder EPA en DHA dan vette vis zoals zalm of makreel.

Voor een doordeweekse maaltijd met een milde, neutrale smaak is pangasius dus geen ongezonde keuze. Wie er vooral op uit is om zijn wekelijkse omega-3 binnen te krijgen, moet de vis niet als vervanger voor vette vis zien, maar als aanvulling op een gevarieerd visweekmenu.

Wat zit er aan voedingswaarden in pangasius?

Pangasius bevat weinig vet en nog minder verzadigd vet, en juist daardoor ook weinig van de vetoplosbare omega-3 vetzuren EPA en DHA. Die vetzuren zitten namelijk grotendeels opgeslagen in het visvet, en dat vet is bij pangasius minimaal.

Het eiwitgehalte is wel degelijk goed. Per portie zit er vergelijkbaar veel eiwit in als in kabeljauw of koolvis, alleen ontbreken bij pangasius de vetzuren die vette vis extra waardevol maken.

Die combinatie, mager en eiwitrijk maar arm aan omega-3, verklaart meteen de smaak. Pangasius smaakt neutraal, bijna smaakloos, en de textuur is zacht en mild. Dat maakt de vis makkelijk te verwerken, en het is precies waarom je hem zo vaak tegenkomt in kant-en-klare kibbeling of in frituursnacks: de vis neemt de smaak van paneer of beslag moeiteloos over, zonder een eigen visserige toon die tegenwerkt.

Wat zijn de voordelen van pangasius eten?

Pangasius eet vooral prettig weg voor wie niet van een uitgesproken visse smaak houdt: de vis is mager, licht verteerbaar en heeft een neutrale smaak zonder scherpe randjes. Dat maakt hem geschikt voor kinderen of voor mensen die vis nog moeten leren waarderen.

In de keuken werkt pangasiusfilet praktisch. De filet bevat vrijwel geen graten, is dun en gelijkmatig van dikte, en is daardoor snel gaar, vaak binnen een paar minuten in de pan. Dat scheelt tijd op een doordeweekse avond en er is weinig kans dat je nog een graat tegenkomt op je bord.

De vis is bovendien breed verkrijgbaar en zit in een toegankelijke prijsklasse, wat wereldwijd heeft bijgedragen aan het succes van pangasius als kweekvis. Die combinatie van gemak, milde smaak en beschikbaarheid verklaart waarom je de vis zo vaak tegenkomt, van diepvriespakken tot verwerkte visproducten in de supermarkt.

Kabeljauwfilet

Wat zijn de aandachtspunten bij pangasius?

De belangrijkste aandachtspunten bij pangasius zitten in de kweek, niet in de vis zelf. Pangasius komt vrijwel altijd uit kweekvijvers in de Mekongdelta in Vietnam, en de waterkwaliteit en kweekdichtheid verschillen sterk per bedrijf. Het ene kwekerij houdt de bezettingsgraad laag en het water schoon, de andere niet, en op de verpakking is dat verschil zelden terug te lezen.

Zonder een erkend keurmerk zoals ASC (Aquaculture Stewardship Council) is voor jou als koper eigenlijk niet te controleren hoe een specifieke partij pangasius is opgekweekt en verwerkt. Je koopt dan een naam, geen garantie.

Ook op voedingsvlak is er een kanttekening. Het lage vetgehalte van pangasius betekent ook weinig omega-3, waardoor de vis niet meetelt als de "vette vis" waar de Voedingscentrum aanbevelingen over omega-3-inname op wijzen.

Bij The Fishlovers voeren we daarom bewust geen pangasius. Voor elk product willen we de herkomst en het verhaal erachter kunnen vertellen, en bij pangasius lukt dat te vaak niet volgens onze eigen norm.

Welke witvis is een goed alternatief voor pangasius?

Voor de milde, neutrale smaak van pangasius liggen koolvisfilet en kabeljauwfilet het dichtst in de buurt, en beide komen uit ons dagverse assortiment met een herkomst die we wel kunnen uitleggen. Koolvisfilet zonder vel is een magere witvis met een vergelijkbaar neutrale smaak, prima voor wie geen uitgesproken "vissige" smaak wil. Kabeljauwfilet is iets steviger van structuur, maar net zo mild, en wordt bij ons dagvers geleverd. Wil je iets meer variatie in je weekmenu, dan is Zeewolffilet een derde optie: de smaak is iets voller met een net iets zoetere bite, en de vis is ook dagvers en werkt goed in gerechten waar pangasius vaak voor werd gebruikt, zoals ovenschotels of kibbeling.

Welke van de drie het beste past, hangt vooral af van de bereiding die je in gedachten hebt.

Waarvoor gebruik je welk alternatief het best

Hoe herken je verantwoord gekweekte vis?

Een ASC-keurmerk (Aquaculture Stewardship Council) op de verpakking herken je aan het logo van die stichting, en het betekent dat de kwekerij is getoetst op waterkwaliteit, gebruikt voer en impact op de omgeving, volgens de ASC Farm Standards.

Bij ons noemen we dat keurmerk alleen wanneer het op productniveau daadwerkelijk van toepassing is. We claimen nooit dat ons hele assortiment ASC- of MSC-gecertificeerd is, want dat zou niet kloppen en dat past niet bij hoe we over herkomst willen communiceren.

Voor wildgevangen vis is het MSC-keurmerk het equivalent van ASC. Dat toont aan dat de visserij is getoetst op de MSC Fisheries Standard, met aandacht voor visbestanden en de impact van de vangstmethode op de zeebodem en op andere soorten.

Zie je geen van beide keurmerken op een verpakking, dan is dat geen bewijs dat de vis slecht is gekweekt of gevangen. Het betekent wel dat je zelf moet nagaan waar de vis vandaan komt, en dat is precies waar we bij pangasius vaak op vastlopen.

Pangasius vergeleken met witvis-alternatieven bij The Fishlovers

Welke witvis kies je nu voor op je bord?

Pangasius is geen ongezonde vis, maar wie let op omega-3 en op een herkomst die je kunt navragen, kiest beter voor koolvisfilet, kabeljauwfilet of zeewolffilet uit ons dagverse assortiment. Alleen wie puur op prijs en overal verkrijgbaarheid let, heeft met pangasius nog een logische keuze in huis.

Verandert die afweging voor jou zodra smaak, voedingswaarde of het verhaal achter je bord meer gaan wegen dan gemak alleen, dan is dat het moment om over te stappen.

Begin dan gewoon bij één maaltijd deze week: vervang de pangasius in je vaste recept een keer door koolvisfilet of kabeljauwfilet, en proef het verschil zelf.

Loop deze punten na voor je kweekvis of witvis in je mandje legt.

• Kijk of de vis een ASC-keurmerk draagt voordat je kweekvis koopt
• Kies koolvisfilet of kabeljauwfilet als je de milde smaak van pangasius zoekt met heldere herkomst
• Check bij twijfel de omega-3 aanbevelingen van het Voedingscentrum voor je wekelijkse visinname
• Vraag bij twijfel over herkomst altijd na waar en hoe de vis is gekweekt of gevangen
• Bewaar witvisfilet gekoeld en bereid hem dezelfde of volgende dag voor het beste resultaat